Kontakt telefon +387 55 216 123

ŠIROKA PALETA PROIZVODA RENOMIRANIH PROIZVOĐAČA

VELEDROGERIJA VETERINARSKO MEDICINSKIH PROIZVODA

PRIMJENA STABILNIH, SNAŽNIH, DOBRO KONTROLISANIH PREPARATA JE STAZA USPJEHA U SLUŽBI ZDRAVLJA

Pretraga artikala

URINARNI KATETERI

10.02.2017

Opšte katakteristike kateteri i kateterizacija ukratko

Kateterizacija je postupak u kojem se urinarni kateter, tanka cijev, uvodi kroz uretru pacijenta do mokraćnog mjehura, čime se omogućava vještačka drenaža njegovog sadržaja ili se u terapijske ili dijagnostičke svrhe vrši injiciranje sadržaja.
Svrha kateterizacije :
- dijagnostička
- terapijska.

ISTORIJAT: Sama riječ "Kateter - καθετήρ" u prošlosti je podrazumijevao bilo koji instrument koji je umetnut u tijelo pacijenta. Riječ potiče od grčkog glagola "kathiemai - καθίεμαι", što znači "ubaciti", jer se kateter "ubacuje" u tijelo.
Upotreba katetera poznata je u humanoj medicini još od davnina. Drevni Sirijci su pravili katetere od trstike, dok su drevni Grci umetali kroz mokraćnu cijev šuplje metalne cijevi. Jedan od najstarijih opisa urinarnog katetera nalazi se u Hipokratovom tekstu,,De morbo sacro" (400 g. p.n.e.) u kojem se drenaža mokraćnog mjehura smatra jednom od osnovnih vještina koju ljekari toga doba moraju poznavati. Do danas su ostale sačuvane preteče katetera: šuplje cijevi od bronze, papira, životinjske kože ili olova. U 16. vijeku Ambroise Pare koristio je katetere od srebra, mesinga i bakra. Početkom 18. vijeka za izradu je korištena prirodna guma (kaučuk). U modernoj medicini kateter je prvi opisao Dr. N.B. Sornborger , koji je 1868. godine patentirao špric i kateter. Ubrzan napredak u proizvodnji katetera omogućio je da danas raspolažemo različitim vrstama katetera izrađenih od različitih materijala, lateksa, poliuretana, silikona.

DUŽINA I OZNAKA PROMJERA KATETERA: Dužina katetera je standardna, za vrstu, a vanjski prečnik katetera , označava se mjernim jedinicama Charriera (Ch) ili Frencha (Fr).
Jedan Ch mjerna jedinica je 1/3 mm. Joseph Frédéric Benoít Charrière bio je u 19. vijeku poznati francuski proizvođač hirurških instrumenata, te je njemu u čast dobila ime ova mjerna jedinica. U engleskoj literaturi se naziva Fr ili francuska ljestvica, u čast zemlje porjekla ovog proizvođača.
Različiti materijali od kojih se kateteri izrađuju daju i karakteristike pojedinim kateterima. Lateks kateteri su fleksibilni, ali imaju veće trenje kod uvođenja u uretru i mogu biti potencijalni alergeni za organizam pacijenta. Silikonski su rigidniji i imaju niži koeficijent trenja od lateksa i ne izazivaju alergijske reakcije. Postoje kateteri od lateksa, koji su spolja i iznutra obloženi silikonom. Napredak u proizvodnji katetera dovodi do pojave katetera koji su obloženi hidrogelom, znatno mekši, pa do obloga od srebra ili antibiotika, pa do najnovijih proba da se oblažu slojem koji sadrži apatogene sojeve E.coli, sve u svrhu da se minimalizuje opasnost od infekcije mokraćnih puteva.

Vrh katetera uglavnom je ravan ili zaobljen, bez otvora na njihovom kraju, a oni se nalaze postrano. Neki kateteri imaju retencijski mehanizam. Ne preporučuje se upotreba u ove svrhe drugih proizvoda, kao što su gastrične sonde, sonde za hranjenje i drugo , jer njihova čvrstoća, dužina i prilagođenost drugoj namjeni, može dovesti do komplikacija kao što su oštećenje sluznice i striktura uretre, ulkus mokraćnog mjehura i druga oštećenja.

IZBOR KATETERA: Kod postavljanja katetera potrebno je obratiti pažnju da se izabere kateter odgovarajuće dimenzije za datu životinju.
Potrebno je odabrati kateter najmanjeg prečnika, kojim se može postići svrha kateterizacije. Sam postupak kateterizacije treba da traje što je kraće moguće. Otežana kateterizacija može biti izazvana različitim uzrocima , kao što su striktura uretre, uvećana prostata kod mužjaka, skleroza vrata mokraćne bešike, mokraćno kamenje i drugi.

IZVOĐENJE KATETERIZACIJE: Prilikom postavljanja katetera koristi se lumbrikant da bi se smanjilo trenje između površine katetera i sluznice uretre. Koristi se glicerin, a u novije vrijeme lidokain 2% u gelu, koji se sporo aplikuje u uretru, gdje ima ulogu i anestetika i lumbrikanta. Za hidrogelne katetere koristi se sterilni fiziološki rastvor ili voda. Kod postupka kateterizacije narušava se sterilna sredina mokraćnog sistema, pa se mora voditi računa da se primjenjuju sve mjere asepse.

Postavljanje katetera kod mužjaka 1 dio

Postavljanje katetera kod mužjaka 2 dio


Inicijalna kateterizacija je prvo postavljanje katetera kod pacijenta kod kojeg se ne očekuje otežana kateterizacija.
Otežana kateterizacija primjenjuje se kod neuspješne inicijalne ili ako se po anamnezi i drugim rezultatima očekuje otežana kateterizacija ili kod neispravne tehnike kateterizacije. Urin može poteći kada je kateter prošao samo vanjski sfingter, ali nije ušao u mokraćnu bešiku , što može stvoriti lažnu sliku da je kateterizacija uspješno izvedena. Na osnovu dužine do koje je kateter uveden može se u nekim slučajevima pretpostaviti da li je moguća prepreka striktura uretre ili skleroza vrata mokraćne bešike, uvećana prostata i drugo.

KOMPLIKACIJE KATETERIZACIJE: Iako je kateterizacija rutinski postupak, moguće komplikacije su : najčešće infekcija mokraćnog sistema, moguće je i oštećenje uretre, krvarenje, striktura uretre. Neophodna je primjena svih pravila antisepse, što kraće trajanje kateterizacije, a povremeno ispiranje mokraćne bešike antisepticima i preventivno davanje antibiotika najčešće nemaju uticaj na smanjenje simptomatskih infekcija.

NORMALNO MOKRENJE: izazvano je voljnim i nevoljnim neuroimpulsima.
NEVOLJNO MOKRENJE: može nastati kao posljedica nesvjesti, povreda nervnih puteva i kičmene moždine, bolesti mokraćnog mjehura, oštećenja vanjskog sfingtera, nemogućnosti opuštanja mišića bešike, iritacije od strane nekih sastojaka urina i drugo.
RETENCIJA URINA: može nastati usljed opstrukcije vrata mjehura, uvećane ili upaljene prostate, opstrukcije uretre (striktura), kontrakcije uretre tokom mokrenja, neurološke disfuncije, infekcije urinarnog trakta, efekta lijekova, bola, poremećaj fizioloških funkcija nervnog, endokrinog, kardiovaskularnog sistema.

Priprema teksta: Stanislava Perković , dvm

Izvori:
http://www.wikiwand.com/bs/Kateter
http://www.rcn.org.uk/__data/assets/pdf_file/0018/....
http://www.thegaun.org/documents/ANZUNS_catheteris....
http://www.musc.edu/clined/CVLs.pdf
http://www.osha.gov/SLTC/bloodbornepathogens/facts....
www.idsociety.org/.../Comp%20UTI.pdf

KATETERI ZA PSE U PONUDI: Proizvođač TIK D.O.O. Slovenija
Matirana površina cijevi omogućava minimalnu primjenu lumbrikanta.
Fleksibilnost cijevi i oblik bočnih otvora omogućava atraumatsko umetanje katetera u uretru.
Oblik bočnih otvora omogućava efikasno odvođenje urina.
Kateteri su označeni kodiranim bojama što olakšava identifikaciju po veličinama.
Na kateterima su oznake u centimetrima, koje daju pregled do koje dužine je kateter plasiran u uretru.

CH

VANJSKI
PREČNIK

DUŽINA

BOJA

5

1,7 mm

500 mm

SIVA

6

2,0 mm

500 mm

ZELENA

8

2,6 mm

500 mm

PLAVA

10

3,3 mm

500 mm

CRNA